Šta je Gips?
Gips je mineralska stena koja se sastoji od gipsa (hidratizovanog sulfatnog minerala) i ima hemijsku formulu CaSO₄·2H₂O. To znači da je gips kalcijum sulfat sa dva molekula vode u svom kristalnom okviru. Gips je vrlo mekan mineral sa tvrdoćom od 2 na Mohsovoj skali, što znači da je lak za obradu i oblikovanje. Obično je […]
Šta je Pesak?
Pesak je granulirani materijal koji se sastoji od sitnih čestica stena i minerala, čija veličina obično varira između 0,0625 mm i 2 mm u prečniku. Pesak je veoma rasprostranjen u prirodi i može se pronaći na plažama, rečnim dno, pustinjama, zaleđu reka i mnogim drugim mestima. Najčešće se sastoji od kvarca, ali može sadržavati i […]
Šta je Riolit?
Riolit je magmatska stena koja se formira hladjenjem i kristalizacijom magme koja izlazi tokom vulkanskih erupcija. Kao i druge vulkanske stene, riolit nastaje iz lave koja se izliva na površinu i brzo se hladi. Riolit je vulkanski (ekstruzivni) tip stene, što znači da je nastao na površini Zemlje i ima fino kristalnu strukturu. Riolit je […]
Šta je Andezit?
Andezit je vulkanska magmatska stena koja se formira hladjenjem i kristalizacijom magme koja izlazi tokom vulkanskih erupcija. Ova stena se smatra ekstruzivnom (nastalom na površini), jer nastaje od lave koja se brzo hladi na površini Zemlje, čime se stvara finija kristalna struktura. Andezit se obično formira u vulkanima sa srednjim nivoima silicijevog oksida (SiO₂), što […]
Šta je Mramor?
Mramor je metamorfna stena koja nastaje kao rezultat metamorfnih procesa pod uticajem visokog pritiska i temperatura koje deluju na kamen koji je pretežno sastavljen od kalcita ili dolomita. Najčešće, mramor nastaje iz kvarcnog peskoca ili krečnjaka, koji se metamorfozom pretvaraju u stenu sa većim sadržajem kristalizovanog kalcita. Mramor je vrlo cenjen zbog svoje lepote, čvrstoće […]
Šta je Gabro?
Gabro je magmatska stena koja nastaje kristalizacijom magme u dubljim delovima Zemljine kore. Gabro je plutonska stena, što znači da se formira polako, duboko ispod površine Zemlje, što mu daje karakterističnu grubu kristalnu strukturu. Zbog svog načina nastanka, gabro ima veliku čvrstoću i otpornost na eroziju, zbog čega je široko korišćen u građevinskoj industriji. Mineralni […]
Šta je Diorit?
Diorit je plutonska (magmatska) stena koja nastaje kristalizacijom magme duboko unutar Zemlje. Slično granitu, diorit se formira kada se magma polako hladi, ali za razliku od granita, diorit sadrži manju količinu kvarca i veću količinu feldspata i piritnih minerala, što mu daje specifičnu teksturu i boju. Diorit je srednje grubi kamen, što znači da je […]
Šta je Sedimentna stena?
Sedimentne stene su stene koje nastaju taloženjem i kompakcijom sedimenata (čestica mineralnog ili organskog porekla) koje se nakupljaju tokom vremena. Ove stene formiraju se na površini Zemlje ili u vodenim sredinama, kao što su mora, okeani, jezera i reke. Sedimenti mogu biti prenošeni vodom, vetrom, ledom ili hemijskim procesima i mogu biti u različitim oblicima, […]
Šta je Magmatska stena?
Magmatske stene (poznate i kao igneous stene) su stene koje nastaju kristalizacijom magme ili lave, što znači da se formiraju iz užarenih, rastopljenih materijala unutar Zemljine unutrašnjosti. Kada se magma (koja je tečna stena u unutrašnjosti Zemlje) izlije na površinu ili kada se ohladi duboko ispod površine, ona se hladi i kristalizuje, stvarajući različite vrste […]
Šta je Stena?
Stena je prirodni čvrsti materijal koji čini osnovnu građu Zemljine kore. Stene su sačinjene od jednog ili više minerala i nastaju kroz geološke procese tokom dužeg vremenskog perioda. Stene se klasifikuju prema načinu njihovog nastanka, a to su: Magmatske stene (igneous): Nastale su hlađenjem i kristalizacijom magme ili lave. To su stene koje čine osnovu […]
Šta je Kvartar?
Kvartar je poslednji period u okviru Kenozoika i obuhvata vreme od 2,58 miliona godina do današnjih dana. Kvartar je najmlađi geološki period na Zemlji i obeležen je značajnim klimatskim, ekološkim i biološkim promenama koje su dovele do stvaranja savremenih ekosistema i vrste koje danas naseljavaju planetu, uključujući ljude. Ovo je period u kojem su se […]
Šta je Tercijar?
Tercijar je period koji pripada Kenozoiku, poslednjoj eri Fanerozojskog eona, i traje od 66 miliona do 2,58 miliona godina. Ovaj period je ključan za evoluciju života na Zemlji jer je obeležen rapidnim razvojem modernih biljnih i životinjskih vrsta, kao i početkom postojanja ekosistema sličnih onima koje danas poznajemo. Tercijar se može podeliti na nekoliko perioda: […]